Wil jij weten welke signalen er zijn die aan een burn-out of een bore-out voorafgaan?

'Hoelang kan jij meerdere ballen onder water houden?' Wel eens geprobeerd? De inspanningen die daarvoor nodig zijn kan je onmogelijk ongelimiteerd volhouden. Ook al heb je nog zo veel energie, elk mens heeft een grens. Op een gegeven moment breekt het op.

Deze vraag kun je dan ook als een metafoor zien voor 'de aanloop' naar een burn-out. Dat persoonlijke ‘opbreken’ is er ook bij een bore-out, alleen ziet 'de aanloop' er naar toe er anders uit.

Ik vind het een beladen onderwerp in deze hectische tijd. Veelal zie je het niet aankomen en dan plotseling overkomt het je. Het bleef me de laatste tijd meer bezig houden dan voorheen, mede door het uitvallen van Pieter Omtzigt. Dat het niet zo'n bijzonder 'verschijnsel' is blijkt uit het feit dat velen het hebben ervaren of er nog mee te kampen hebben.

Afbeelding
Pieter Omtzigt

In het 'opbreken' van Pieter Omtzigt kreeg ik meer inzicht door zijn recent openbaar gekomen geheime memo voor de commissie Spies. Hierin doet hij uitvoerig uit de doeken hoe hij de laatste jaren heeft moeten functioneren en wat hij naar zijn beleving allemaal heeft ervaren. In de memo proefde ik zijn frustratie over wat er zich allemaal heeft afgespeeld en met welke tegenwerkingen hij te maken heeft gehad en nog heeft. Nu zit hij met een burn-out thuis. Toen ik het las kwam de genoemde metafoor in mij op. 'Hoe lang kan je meerdere ballen onder water duwen en houden?' Vol energie begin je er aan en doe je alles om maar de controle over de ballen te houden. Tot het moment dat je energielevel zo laag is dat de ballen, alle kanten op, uit het water schieten. Ineens ben je de controle kwijt en wordt je geconfronteerd met je eigen grenzen, dat je niet alles onbeperkt kan volhouden.

Waardoor ontstaat zo'n burn-out?

Wat zijn de symptomen en kan je het zien aankomen?

Wat is het verschil met een bore-out?

En weet jij waar je vatbaarder voor bent, is dat voor een burn-out of voor een bore-out?

Nieuwsgierig hoe dat bij jou zit? Neem dan even een paar minuten de tijd om verder te lezen. Het is de moeite waard om kennis van te nemen!

Burn-out

Een burn-out, zoals de naam al aangeeft, is een situatie waarin je overbelast bent en daardoor uitgeblust of opgebrand. Het lukt je niet meer om, zowel op je werk als privé, alle ballen 'onder water' of anders gezegd 'in de lucht' te houden? Dit kan ook ontstaan door een onbalans tussen werk en privé. De symptomen en klachten van een burn-out verschillen per persoon. Bij een burn-out nemen de spanningsklachten langzaam toe. Je bent bijvoorbeeld steeds vaker moe, slaapt slechter, piekert meer en je concentratie wordt steeds slechter. Je komt in een negatieve spiraal terecht en uiteindelijk is je ‘accu’ leeg. Dan ben je emotioneel en fysiek uitgeput.

Waar liggen de belangrijkste oorzaken van het oplopen van een burn-out?

Dit kan door:

  • Langdurige drang naar perfectionisme

De constante druk om te moeten presteren en te moeten voldoen aan de verwachtingen kan je teveel worden. Door het uitblijven van of gebrek aan waardering wordt er nog een schepje bovenop gedaan, waardoor het alleen maar van kwaad tot erger gaat. Je gaat je ook meer ergeren aan het denkvermogen van anderen en je wordt steeds kritischer over allerlei zaken die zich in jouw nabijheid afspelen. Het leidt tot steeds groter wordende frustratie.

  • Langdurig gebrek aan assertiviteit

Het wordt steeds lastiger om nee te zeggen en op te komen voor eigen belang(en). Je bent ongezond bezig door jezelf steeds weg te cijferen om voor je beleving de ander of anderen maar geen pijn te doen. Dat niet voor jezelf op durven komen breekt je op den duur op. Het maakt je inwendig ook meer en meer boos en bedroefd. Dit doet zich bijvoorbeeld voor als de sfeer op de werkvloer slecht is en dat je daardoor jezelf onveilig voelt.

Vatbaar voor een burn-out?

Mensen die vatbaarder zijn voor een burn-out zijn van nature meer intrinsiek dan extrinsiek gemotiveerd. Hun motivatie komt vooral van binnenuit door gemotiveerd en gedreven te worden door zichzelf. Onder druk en spanning zullen zij sterk geneigd zijn om extra hun best te gaan doen. Door (nog) harder te gaan werken of nog meer inspanningen te verrichten hopen ze anderen te overtuigen. Dit gaat vaak gepaard met overcontroleren. Het kan ook zijn dat ze alles gaan doen om eigen meningen de ander op te leggen. Voor beiden geldt dat het een negatieve manier is om toch maar de erkenning en waardering te krijgen voor hun werk en/of overtuiging. Die burn-out gevoeligheid speelt ook bij mensen die sterk geneigd zijn om anderen maar te willen plezieren, wat ten koste gaat van henzelf. Dat kan uitmonden in toenemende onzekerheid met een grotere kans op het maken van 'domme en ondoordachte' fouten. Daarmee roepen ze het noodlot over zichzelf af en gaat het van kwaad tot erger. Ook hier geldt dat het om een negatieve poging gaat om persoonlijke erkenning en waardering te krijgen.

Burn-out Pieter Omtzigt

Bij Pieter Omtzigt constateer ik dat beide genoemde oorzaken, namelijk een langdurige ‘drang naar perfectionisme’ en een ‘gebrek aan assertiviteit’, een behoorlijke stempel hebben gedrukt op zijn uitval. De heer Omtzigt is iemand die van nature graag zaken tot in de finesses wil uit- en onderzoeken. Door zijn tomeloze inzet en vasthoudendheid heeft hij ook vaak succes geboekt. Ik maak uit de memo op dat hij de waardering mist. Hij voelt zich vaak buitengesloten en onveilig en is ook ingehouden boos is over wat zich rondom hem heeft afgespeeld. In belang van de partij (CDA) heeft hij geen ophef willen veroorzaken, want dat zou de partij schaden. Op zichzelf bewonderenswaardig, maar zoiets leidt wel tot opgekropte frustratie en die komt er vroeg of laat bijna altijd uit. Vandaar die uitgebreide memo?

Bore-out

Een bore-out, verwijzend naar boring ofwel saai, is een situatie waarin je 'onderbelast' bent en niet voldoende gestimuleerd wordt. Vind je je werk eentonig of afstompend? Ben je vaak moe en ongeconcentreerd? Voel je je niet verbonden met je werk? Je kunt letterlijk ziek worden van verveling door gebrek aan uitdaging en verbinding. De symptomen van een bore-out zijn vergelijkbaar met de kenmerken van een burn-out. Je bent moe, je hebt nergens zin in, je voelt je lusteloos en je hebt minder zelfvertrouwen en interesse in je omgeving. Ook kan een bore-out bepaald gedrag in de hand werken. Als je niets te doen hebt, je eigenlijk verveelt, of als jouw werk niet uitdagend genoeg is, kan je veel gaan uitstellen en daarbij doen alsof je het heel druk hebt.

Waar liggen de belangrijkste oorzaken voor het oplopen van een bore-out?

Dit kan door:

  • Langdurig gebrek aan uitdaging en/of verantwoordelijkheid

Als het werk je allemaal te makkelijk afgaat, je verveelt of als het werk niet goed aansluit bij jouw vaardigheden, maar ook als je je werk niet zinvol vindt. Dit zie je vaak gebeuren bij hoogbegaafden.

  • Langdurig gebrek aan assertiviteit.

Dit als je in je werk aan je lot wordt overgelaten, omdat je geacht wordt zelfredzaam te zijn. En dat is nou juist iets waar je zo mee kan worstelen, omdat je moeite hebt om zelf initiatief te nemen en taken op te pakken. Dit kan het gevolg kan zijn dat je jezelf niet bekwaam genoeg vindt of omdat het werk is dat je niet bij je vindt passen.

Vatbaar voor een bore-out?

Mensen die vatbaarder zijn voor een bore-out zijn van nature meer extrinsiek dan intrinsiek gemotiveerd. Hun motivatie komt vooral van buitenaf door gemotiveerd en gedreven te worden door dingen die op hen afkomen en/of zich buiten hen afspelen. De signalen die voorafgaan aan een bore-out worden zichtbaar als iemand bijvoorbeeld een sterke winnaarsdrang laat zien en daardoor op onredelijke wijze van alles van anderen gaat verlangen. Hierbij wordt de menselijke maat over het hoofd gezien. Alles en iedereen moet ten dienste staan van het te behalen eindresultaat. Lukt dat dan niet of dreigt het niet te gaan lukken, dan zal er getracht worden om het doel met manipulatie te bereiken. Maar het kan ook door anderen de schuld te geven. In het ergste geval zal dit uitmonden in een terugslaan of uit verbinding gaan. Mensen met een bore-out gevoeligheid kunnen bijvoorbeeld zich ‘terugtrekken’. Dit omdat ze zich onvoldoende gestuurd voelen en de situatie niet aankunnen waardoor er een gevoel is ontstaan van onbelangrijk te zijn en er niet meer toe te doen.

Afbeelding
Gevoeliger voor burn-out of bore-out?

Waar ben jij vatbaarder voor, voor een burn-out of een bore-out?

Ieder individu is gevoelig voor een burn-out of bore-out. Bij de een is de kans op een burn-out groter, bij de ander op een bore-out. In stress kunnen we zeggen dat het twee tegenpolen zijn. Door meer inzicht te hebben in je eigen persoonlijkheid krijg jij echt een beeld waar voor jou het meeste risico ligt. PCM is een hulpinstrument dat jou antwoord geeft op deze vraag.

Wil jij weten hoe jij de signalen kan herkennen en wat je kan doen om te voorkomen dat het van kwaad tot erger gaat? Een burn-out of bore-out gun je jezelf en een ander toch ook niet! Geef je daarom op voor een training, leer meer over de signalen, over het Process Communication Model, afgekort PCM®, dat je daarin handvatten geeft, en ontdek wat jij kan doen.

Wil je meer weten of een afspraak maken?

0646852400